خاكستر ، در سينهء آنان باقى ماند تا اينكه در سال 23 هجرى - سيزده سال بعد از وفات پيامبر ( ص ) - عثمان از خاندان بنى اميه به خلافت رسيد و آرزوى ديرينه اين دودمان جامه عمل پوشيد . در اين دوره اشراف قريش بخصوص بنى اميه قدرت فراوانى يافتند و مناصب حساس و مقامهاى پر سود را ، در اختيار گرفتند . بطور كلى در زمان عثمان سه عمل بى سابقه رخداد كه در ايجاد نارضايتى و شورش مردم بسيار مؤثر بود : 1 - تبعيد بعضى از صحابه پيامبر ( ص ) و ياران على ( ع ) و در مقابل آزاد كردن و باز گرداندن تبعيد شدگان پيامبر . افرادى مانند حكم بن عاص ، مروان بن حكم و عبد اللَّه بن سرح « 1 » ، كه همگى ملعون پيامبر و از جمله تبعيد شدگان آن حضرت بودند ، به دليل قرابت با عثمان آزاد شدند و حتى مورد تشويق و بخششهاى بيكران قرار گرفتند ، ولى صحابهء بزرگى مانند عمار ، ابوذر ، ابن مسعود و ديگران به بدترين وجه اهانت شدند و به تبعيد رفتند . تنها صحابه نبودند كه چنين سرنوشتى را داشتند ، بلكه هر كسى كه از رفتار عثمان انتقاد مىكرد ، به چنين عقوبتى دچار مىگرديد . افرادى كه در اين دوره ( از صحابه و غيره ) به زندان يا تبعيد محكوم شدند بسيارند كه جهت آشنائى ، به برخى از آنها اشاره مىكنيم : ابوذر به ربذه « 2 » ، ابن مسعود به مدينه « 3 » ، كعب بن عبده به دماوند « 4 » ، مالك اشتر ، مالك بن كعب ، اسود بن يزيد ، علقمة بن قيس ، صعصعة بن صوحان ، عمرو بن زاره « 5 » ، و عامر بن قيس بن شام « 6 » ، و همين طور ثابت بن قيس ، كميل بن زياد ، زيد بن صوحان ، جندب بن زهير ، حبيب بن كعب ، عروة بن جعد و عمرو بن حمق خزاعى به « حمص » « 7 » تبعيد شدند .

--> ( 1 ) كه به ترتيب عمو ، پسر عمو و برادر رضاعى عثمان بودند . ( 2 ) شرح ابن ابى الحديد 1 / 241 ( 3 ) تاريخ يعقوبي 2 / 147 - تاريخ ابن كثير 7 / 163 ( 4 ) انساب الاشراف ، بلاذرى 5 / 43 - تاريخ طبرى 5 / 137 ( 5 ) انساب الاشراف ، بلاذرى 5 / 30 - اسد الغابة 4 / 104 ( 6 ) الاصابة 3 / 85 - عقد الفريد 2 / 261 ( 7 ) تاريخ طبرى 5 / 88 تا 90 - تاريخ ابن خلدون 2 / 387 تا 389